Symposium: Koloniale verleden van Nederlandse medische (kennis)instellingen

Symposium

Programma

Gezondheidseffecten van slavernij: De doorwerking van de trans-Atlantische slavenhandel en slavernij op de gezondheid van nazaten en de gezondheidszorg
Alana-Helberg-Proctor, PhD, MScPH

De afgelopen jaren is er in Nederland meer aandacht gekomen voor de manier waarop het koloniale tijdperk en het slavernijverleden een rol spelen in onze huidige samenleving. Het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport heeft de opdracht gegeven om een studie uit te voeren die zich specifiek richt op de doorwerking van de Nederlandse transatlantische slavernij op de gezondheid van nazaten van tot slaaf gemaakte mensen. De Universiteit van Amsterdam heeft hiertoe literatuuronderzoek verricht, en gesproken met een dertigtal deskundigen uit de Nederlandse wetenschap, zorgsector, en het maatschappelijk middenveld. Uit het onderzoek blijkt dat nazaten in zekere zin ‘dubbel belast’ zijn: zij dragen ervaringen en effecten mee van voorouders uit het slavernijverleden, en zij hebben vaak ook zelf negatieve ervaringen met racisme en discriminatie in de huidige Nederlandse samenleving.

Sprekers

Dr. Alana Helberg-Proctor is interdisciplinair sociaal wetenschapper en universitair docent antropologie aan de Universiteit van Amsterdam. Haar onderzoek richt zich op diversiteit en (on)gelijkheid in de hedendaagse en historische gezondheidszorg en medische wetenschap, met specifieke aandacht voor ‘ras’ en ‘etniciteit’ in biomedisch onderzoek, beleid en zorg in Nederland en Europa. In 2025 deed zij onderzoek voor het ministerie van VWS naar de doorwerking van het trans-Atlantisch koloniaal verleden en slavernij in de gezondheid van nazaten en het Nederlandse zorgstelsel. Daarnaast is zij betrokken bij het KMK-consortium dat de koloniale geschiedenis van de KNAW onderzoekt.